Helpende en niet helpende gedachten

Geschreven door
Categorie: Kennisbank
Gepubliceerd: 27 juni 2014
Hits: 11243

Gedachten kunnen bepalen hoe jij je voelt. Als je bijvoorbeeld vaak denkt ‘dat kan ik niet’ of ‘het zal wel fout gaan’ dan is de kans groot dat het inderdaad fout zal gaan. En dat niet alleen, door zo te denken ga je je nou niet bepaald beter over jezelf voelen.

Die gedachten helpen je dus niet en zijn negatief. Daarom worden ze ook wel ‘niet-helpende gedachten’ genoemd.

Soorten negatief denken
Er bestaan verschillende soorten van negatief denken. Dit worden ‘negatieve denkpatronen’ genoemd. De belangrijkste worden hier onder uitgelegd.

Zwart-wit denken
Als je zwart-wit denkt, let je alleen maar op de negatieve dingen. Deze negatieve dingen overdrijf je dan en positieve dingen zie je niet. Soms is er inderdaad iets negatiefs, maar mensen die zwart-wit denken letten alleen nog maar op dat ene negatieve dingetje.

Voorbeeld: Van de 10 sommen die je als huiswerk voor wiskunde moet maken lukt er ééntje niet. Je denkt ‘zie je wel, ik snap er ook helemaal niks van, niks lukt! Wat ben ik toch dom.’ Dat de andere 9 sommen wel goed gingen (het positieve) vergeet je en de ene som die niet goed gaat (het negatieve) overdrijf je heel erg.

Verkeerde conclusies trekken
Als je onjuiste conclusies trekt, ga je er vanuit dat iets negatief is, terwijl je daar helemaal geen bewijs voor hebt. Je bent dan eigenlijk bezig met zogenaamd de gedachten van anderen te lezen of met de toekomst te voorspellen. Terwijl dat helemaal niet kan.

Voorbeeld: op het schoolplein staat een groepje dat heel hard lacht precies als jij langs loopt. Jij denkt: ‘zie je wel, ze lachen me uit, ze hebben het over mij.’

Voorbeeld: je hebt een toets niet gehaald en moet de toets over doen. Jij denkt: ‘ik ga het de volgende keer weer verpesten, ik weet het zeker.’

Iets persoonlijk aantrekken
Als je je iets persoonlijk aantrekt, betekent het dat je de schuld van vervelende gebeurtenissen helemaal bij je zelf neerlegt.

Voorbeeld: je hebt met een vriend of vriendin afgesproken en jullie weten even niet meer waar jullie het over moeten hebben. Er valt een stilte. Jij denkt: ‘Zie je nou wel, ik ben ook helemaal niet gezellig, het komt door mij dat we nu niks hebben om over te praten’

Helpende gedachten
Gelukkig bestaan ook gedachten waar je wél iets aan hebt. Deze gedachten kunnen je juist helpen. Die noemen we ‘positieve gedachten’ of ‘helpende gedachten’. Een voorbeeld van zo’n gedachte is ‘Ik geloof dat ik het kan’. Helpende gedachten zijn positieve gedachten waar geen dingen instaan als ‘altijd’, ‘nooit’ of ‘moeten’.

Ombuigen
De voorbeelden hierboven kunnen je helpen om jouw niet-helpende gedachten op te sporen. Maar wat doe je dan? Het veranderen van een niet-helpende gedachte in een helpende gedachte wordt ombuigen genoemd. Om jouw niet-helpende gedachte om te buigen is er een stappenplan dat je kan volgen.

Negatieve gedachten uitdagen
Als je je negatieve gedachte wil ombuigen daag je de gedachte uit. Dit betekent dat je jezelf een paar vragen gaat stellen over jouw gedachte.

Vraag 1: Is wat ik denk écht waar?

Vraag 2: Hoe voel ik me door deze gedachte?

Vraag 3: Hoe zou ik willen reageren als dit gebeurt?

Vraag 4: Welke helpende gedachten kunnen me helpen om zo te gaan reageren?

Veel oefenen helpt
Als je veel last hebt van niet-helpende gedachten kan dat erg moeilijk zijn om te veranderen. Het opsporen en ombuigen van je niet-helpende gedachten is niet iets wat je zo maar even doet. Dat kan best even duren. Veel oefenen helpt!

Het kan opluchten om met anderen te praten over hoe je je voelt. Denk bijvoorbeeld aan je ouders, een goede vriend of vriendin of je mentor.

Er zijn ook cursussen zowel offline als online waar je kan leren je gedachten om te buigen. Je mentor op school of bijvoorbeeld je huisarts kan je hier meer over vertellen.


ZIT JIJ NU MET VRAGEN OF EEN PROBLEEM?
TIP 1 : Check jezelf met de anonieme Zelftest op Mindmasters.nl
TIP 2 : Kijk op onze contact pagina hoe je een vraag kunt stellen aan de coach van Mindmasters
TIP 3 : Plaats hieronder een reactie op dit artikel
TIP 4 : Weet dat je altijd bij je huisarts terecht kunt

4 reacties

  1. 14-06-2018 08:16

    Beste Ivo,

    Je hebt gelijk dat het niet altijd eenvoudig is om niet-helpende gedachten op te merken en er een meer helpende gedachte tegenover te zetten. Soms is het nodig om daar professionele hulp bij in te schakelen. Bv als je merkt dat je echt al langere tijd niet lekker in je vel zit, al langere tijd loopt te piekeren en/of bij je zelf merkt dat je niet-helpende gedachten wel heel sterk aanwezig zijn. Professionele hulp is o.a. via de huisarts in te schakelen.

    Zelf kan je natuurlijk zoveel mogelijk proberen om helpende gedachten te gebruiken of op te merken dat je deze gebruikt. Juist ook in goede tijden. Oefening baart kunst. En zelfs als je heel wanhopig bent en het ontzettend moeilijk is om positief te blijven dan kan bijvoorbeeld de gedachte ‘ik ga hulp vragen aan mijn ouders of hulp vragen aan de huisarts’ toch al een kleine helpende gedachte zijn.

    Ik hoop dat je hier verder mee kan.

    Groetjes, Isja van http://www.mindmasters.nl

    Door: Isja van www.mindmasters.nl
  2. 13-06-2018 16:52

    Niet simpel, niet helpende gedachten opmerken en ontkrachten.
    Maar overal lees ik dat dit mogelijk is, ook al duurt dit al heel lang en al is dit heel diep ingesleten.
    Blij om dit ook hier nog eens te lezen. Ik geloof het wel maar op momenten van wanhopig vastzitten is het niet evident om positief te blijven.

    Door: Ivo
  3. 23-09-2015 12:48

    “bedankt!, dit ziet er goed uit ik zal het proberen zodra ik een negatieve gedachte heb!”

    Door: Steyn
    • 24-09-2015 12:43

      Hallo Steyn,

      Dank je wel voor je compliment! Ik hoop dat het je echt gaat helpen als je negatieve gedachten hebt!

      Groetjes, Isja van http://www.mindmasters.nl

      Door: Isja Mindmasters

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *